در مذاکرات هسته ای ایران، برنده و بازنده کیست؟

خانه/مقالات/در مذاکرات هسته ای ایران، برنده و بازنده کیست؟

در مذاکرات هسته ای ایران، برنده و بازنده کیست؟

در حساسترین هفته ملاقاتهای هسته ای ایران با گروهی که ۱+۵ خوانده می شود، چند روز بیش از آنکه توافق ابتدایی در ۲۰ جولای منقضی شود، وزرای خارجه کشورهای آمریکا، انگلستان و فرانسه و آلمان به شهر وین آمدند تا گروه مذاکره کننده ایرانی را ملاقات کنند. آنها با وزیر خارجه ایران آقای محمد جواد ظریف گفتگو کردند و همچنین با فرستاده ویژه رییس جمهورایران، تا تمامی فرصتهای باقی مانده برای حل شدن این معضل جهانی را در فرصت باقی مانده برای بدست آمدن توافق نهایی مرور کنند. در نهایت چنانچه که توافقی بدست نیاید امکان تمدید توافق ابتدایی برای ۶ ماه دیگر تا بدست آمدن راه حل وجود دارد.
علی رغم بدبینی وزیر خارجه انگلستان- او ماه گذشته گفت که رابطه اشان را با تهران بهبود می بخشند اما با ” چشمانی باز و سر سخت” – ایران و آمریکا هر دو همچنان خوشبین مانده اند. وزیر خارجه آمریکا جان کری دو روز اضافی در وین ماند تا به گفتگوهای خود با ظریف ادامه بدهد و ظریف در یک مواجهه غیر رسمی با خبرنگارانی که بیرون هتل محل اقامت او ایستاده بودند گفت، “در حال کار کردن برای یافتن راه حل های خلاقانه هستیم.” تا باقی مشکلات باقی مانده را حل کنیم.
آیا گروه ۱+۵ کمی از موضع خود کوتاه آمده اند تا بتوانند به توافق نهایی در بایان هفته دست یابند؟
رسانه های ایرانی در نوشته های خود می گویند درباره بُرد و باخت در مذاکرات می نویسند. روسیه و ایران را در کنار ایران قرار می دهند و بقیه بخصوص آمریکا رادر جهت مخالف در این گفتگوها ترسیم می کنند. روزنامه شرق در گزارشی به تاریخ ۱۵ جولای نوشته بود که حضور نداشتن روسیه و چین در مذاکرات این هفته بی اهمیت بوده است چرا که این کشورها در گفتگوهای هسته ای طرف مناقشه نیستند.
با همه این تعابیر چه کسی طرف برنده و چه کسی بازنده این گفتگوها خواهد بود؟
به سادگی اگر توافق صورت بگیرد، بازنده فرصت طلب هایی خواهند بود که به دنبال رسیدن منفعت از ایران و مردم این کشور هستند. روسیه و چین بیرون گروه مذاکره کننده ۵+۱ ایستادند چرا که بیشترین منفعت را از شکست مذاکرات می برند. شاید آنها اینگونه نشان دهند که طرف ایران را در این مناقشه گرفته اند اما در عمل، بیروزی ایران باعث ایجاد ضرر و زیان بسیاری برای مسکو و بکن خواهد شد.
در واقع روسیه و چین و کسانی که در بازار سیاه هستند مشترکاتی دارند: آنها چیزی را برای باخت از شکست مذاکرات نخواهد داشت. اگر که چنین شود، وابستگی ایران به روسیه و چترحائل امنیتی اش بیشتر می شود و رقیبان روسیه در صنعت نفت و گاز ایران کمتر و حتی این فرصت برایشان ایجاد می شود که قراردادهای بهتری را با ایران بدست آورند اگر که گفتگوهای هسته ای مغشوش شود.
اجناس با بی کیفیت چین، هم اینک نیز بازار ایران را انباشته، بازاری که به برکت مبادله نفت با این کالاهای بی ارزش به دست آمده- یک تبادل و تجارت برسود برای چین است در مقابل تجارتی که چینی ها با اروبا و آمریکا دارند.

فساد مالی در دستگاه اداری ایران، عناصری بخصوص در سباه باسداران و کسانی که از دور زدن تحریمها نفع می برند جزو گروهها و دسته هایی هستند که از دشمنی ایران و آمریکا و ادامه گفتگوهای هسته ای بی نتیجه منفعت می برند. اما حتی این سودجویان نیز در دراز مدت جزو بازندگان خواهند بود چرا که جهت و سویی که گرفته اند تاب آوردنی نیست.
برای نمونه، بابک زنجانی فردی که “یک شبه میلیارد” شد، به گفته مقامات رسمی ایران به وی از فروش نفت ایران در بازارهای بین المللی سهم داده می شد به خاطر ابداع طرح استادانه ای که با حیله گری تحریمهای غرب را دور زده بود. زنجانی در دسامبر ۲۰۱۳ بازداشت و به فساد مالی متهم شد. او متهم است که ۱.۹ میلیارد دلار درآمد فروش نفت را بازنگردانده است.
جالب است که چنانچه حتی رهبر ایران آیت الله خامنه ای در صورت بهم خوردن مذاکرات تحت فشار قرار خواهد گرفت چرا که وی قویا تیم مذاکره کننده هسته ای را حمایت کرده و همچنین متوجه ضرورت برداشته شدن تحریمها برای بهبود وضع اقتصادی شده است. اگر ایران نتواند به توافق نهایی دست یابد، این شکست نشان دهنده ناتوانی وی در کشورداری و ضروریات یک حکومت خواهد بود.
شکست مذاکرات همچنین می تواند منطقه را بی ثبات کند، فرصتهای تجارتی و اقتصادی برای همسایگان عرب و کمبانی ها از بین ببرد. لازم به یاد آوری نیست که یک حادثه در برنامه هسته ای ایران می تواند به محیط زیست نیز آسیب برساند، یک دغدغه اساسی برای کشورهای حاشیه خلیج فارس که خواستار تضمین های لازم برای امنیت این برنامه هستند و می خواهند که آنها نیز توان هسته ای داشته باشند.
در مجموع ایران احتیاج دارد که به توافق دست یابد حتی اگر به معنای بازگشت به میز مذاکره در صورت شکست گفتگوها نیز باشد یا به نوشتن بیش توافقی که مورد توافق همه باشد ادامه می دهند چنانچه که زمان گفتگوها تمدید شود.
چیزی که اینک بیشتر افراد منتظر شنیدن آن هستند این است که بدانند، “راهکارهای خلاقانه ای” که آقای ظریف در ۱۳ جولای از آن سخن گفت چیست. ایرانی ها خود را برای شنیدن خبر خوش مذاکرات هسته ای بعد از سه روز تعطیلات مذهبی شهادت امام اول شیعیان آماده می کنند. شاید به دست آمدن توافق نهایی بایانی خوش باشد برای سه روز عزاداری ملی که ۱۹ماه جولای به بایان می رسد و شنیدن این خبر که تحریمهای خسته کننده به سر رسیده است.

بعد از همه این احوالات، بسته شدن بازار به روی اجناس بُنجل چینی و قطع شدن دست روسها از نفت و گاز ایران، اولین منفعتی است که از توافق جامع نصیب ایرانیان خواهد شد.

توسط | ۱۳۹۴-۱۰-۱ ۱۹:۲۶:۲۴ +۰۰:۰۰ تیر ۲۶ام, ۱۳۹۳|مقالات|بدون نظر

نظر بدهید